FETHİYE BELEDİYESİ CADDEYİ TİCARİ ALANA DÖNÜŞTÜREN UYGULAMALARA GÖZ YUMUYOR
Yaya hakkı değil, masa hakkı savunuluyor! Belceğiz’de kaldırımlar işletmelere tahsis edilmiş, yayalar göz ardı ediliyor.
Belceğiz Mahallesinde, özellikle
Belcekum ile Belcekız Tatil Köyü arasındaki yolun Belceğiz Plajına çıkışında yaşanan yaya kaldırımı işgali, kamu alanlarının ticari işletmeye dönüşmesiyle gündeme oturdu. Yolun sağ ve sol tarafındaki kaldırımlar, bazı işletmeler tarafından tamamen işgal edilmiş durumda. Hatta bir işletme, yolun bir kısmını dahi kapsayacak şekilde alanını genişletmiş.

BÖLGE ESNAFLARI ŞİKAYETÇİ
Bölge esnafı ve yamaç paraşütü şirketlerinin yoğun olarak kullandığı cadde üzerinde yaşanan işgalin, Fethiye Belediyesi tarafından
görmezden gelindiği iddia ediliyor. Özellikle yaşlılar ve çocuklu tatilciler için ciddi güvenlik riski oluşturan durum, yapılan tüm şikayetlere rağmen engellenmemiş. Bazı iddialara göre, ilgili işletme sahibi, Ölüdeniz Hava Oyunları Festivali’nde görev alması sebebiyle belediye tarafından
ayrıcalıklı şekilde muamele görmüş. Bu iddialar, kamuoyunda ciddi rahatsızlık yaratmış durumda.
ZABITA MÜDÜRLÜĞÜ’NDEN TARTIŞMALI YANIT
Fethiye Belediyesine yapılan şikayetlerden sonuç alınamayınca, CİMER’e şikayet etmek zorunda kalınmış. Konuyla ilgili CİMER üzerinden yapılan şikâyete, Fethiye Belediyesi Zabıta Müdürlüğünce verilen yanıtta ise işgalin yasal sınırlar içinde kaldığı belirtilmiş:
“Müracaatınızda belirtilen adreste faaliyet gösteren işletmede yapılan kontrolde, işletmenin 2023/29 sıra sayılı işyeri açma ve çalışma ruhsatının, diğer bahse konu işgaliye ile ilgili Belediyemiz tarafından belirlenen sınırlar dahilinde olduğu, tahakkuk ve tahsilinin yapıldığı…”
Ancak vatandaşlar, işletmenin kaldırımı ve yolun bir kısmını fiilen kullanmasının “belediyece belirlenen sınır” kavramı altında meşrulaştırılamayacağını savunuyor. Çünkü mevcut yasalar uyarınca işletmeler ancak belediyeden
özel ve sınırlı izin alarak kaldırım kullanımında bulunabilir. Bu izinlerin
yayaların geçişini engellemeyecek şekilde düzenlenmesi gerektiği açıkça mevzuatla belirtilmiştir.
YASAYA AYKIRI UYGULAMA VE GÖREV İHMALİ İDDİASI
Fethiye Belediyesi’nin söz konusu işletmelere ayrıcalık tanıdığı ve kamuya ait kaldırımlar ile caddenin ticari kullanımına izin verdiği gerekçesiyle,
görevini ihmal ettiği, hatta CİMER’e yanlış bilgi vererek kamuoyunu yanılttığı öne sürülmektedir.
Yaya kaldırımları; engelli bireyler, yaşlılar ve çocuklar başta olmak üzere tüm bireylerin şehirde
güvenli, kesintisiz ve erişilebilir biçimde hareket edebilmeleri için vardır. Bu alanların ticari çıkarlar uğruna işgal edilmesi, hem
hukuki hem de etik anlamda ciddi bir soruna işaret etmektedir.

İlgili kanunlar:
3194 sayılı İmar Kanunu ve
5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu, belediyelere kaldırımların düzenlenmesi, korunması ve işgallerin önlenmesi konusunda yetki verir.
4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’na göre kaldırımlar kamu malı niteliğindedir; özel mülkiyete konu edilemez ve izinsiz olarak ticari amaçla kullanılamaz.
İşletmelerin kaldırımları masa, sandalye veya teşhir ürünleriyle işgal etmesi, yayaların geçişini engellediği gibi engelli bireylerin erişim hakkını da ihlal eder. Bu durum,
Birleşmiş Milletler Engelli Hakları Sözleşmesi gibi uluslararası düzenlemelere de aykırıdır.
Belediyelerin Yetkisi ve Yaptırımlar:
Kaldırım kullanımı için işletmelerin belediyeden özel izin alması gerekir. Ancak bu izin, yayaların geçişini engellemeyecek şekilde olmalıdır.
Belediyeler, izinsiz işgaller karşısında para cezası kesebilir, işgali kaldırabilir ve gerekirse işletmenin ruhsatını iptal edebilir.