Toplantıda; emlak sektörü ile bağlantılı inşaat ve turizm sektörü de değerlendirildi. Toplantının açılış konuşmasını yapan Fethiye Emlakçılar Derneği Başkanı Serdar Oğuz; sektörün mevcut durumuna ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
Faiz beklentileri, altının düşüşü, Amerika ve İran savaşı, küresel gelişmeler ve ekonomik belirsizliklerin piyasayı doğrudan etkilediğini belirten Serdar Oğuz “Şimdi geçtiğimiz 6 ayda, beklentiler doğrultusunda faizlerin düşmesini ve emlak sektörünün daha canlı olmasını bekliyorduk, talebin artmasını bekliyorduk. Ancak böyle bir gelişim olmadı. Neden olmadı? Beklenmedik bir şekilde savaş devreye girdi. Faizlerin düşüşü gecikti.
Enflasyonla ilgili olumlu beklentiler gerçekleşmedi. Dolayısıyla pozitif beklentiler ertelenmiş durumda. Tüm sektörler gibi emlak sektörü de şu an itibarıyla beklemede. Olumlu gelişmelerin olmasını yılın ikinci yarısında bekliyoruz, umuyoruz” dedi.
“KİRA FİYATLARI ÖZELLİKLE STABİL HALDE DİYEBİLİRİZ”
Basın mensuplarının sorularını yanıtlayan Serdar Oğuz “Fethiye’mizde kiralık emlak çok fakat kira fiyatlarında düşme pek beklenmiyor. Artma olmadığı gibi enflasyondan dolayı bir düşme de olmuyor. Dolayısıyla kira fiyatları özellikle stabil halde diyebiliriz. Yani daire fiyatları aylık 25 ile 35 bin lira arasında değişiyor. Dairenin konumuna ve durumuna göre değişiyor. Kira piyasasında konuma göre bazı semtlerde düşmeler olacaktır fakat merkeze yakın konumda olan semtlerde ise düşmenin yaşanacağını beklemiyoruz” dedi.
“ALTIN’DAKİ YÜKSEK FİYATLARIN DEĞERLENDİRİLMESİ GEREKTİĞİNİ DAHA ÖNCE BELİRTMİŞTİK”
Konuşmasına devam eden Serdar Oğuz “Gayrimenkul sektörü özellikle emlak satışları aşağı, yukarı 250 sektörü etkilemektedir. Dolayısıyla emlak sektöründe durgunluk inşaat sektöründe bir yavaşlamasına neden oluyor. Emlak sektöründe yaşanan hareketlilik diğer sektörlerinde canlanmasına etki ediyor” dedi.
Altının düşüşünü değerlendiren Serdar Oğuz “Altına yatırım yapan vatandaşlarımızın bu yüksek fiyatları değerlendirmesi gerektiğini daha önce belirtmiştik. Dediğimiz çıktı. Şu anda altında bir düşüş var. Altın ile ilgili Ocak ayında bir toplantı yapmıştık. Orada altının onsu 5400 dolar civarındaydı. O zaman da söyledik; altın fiyatları çok yükseldi, bir kısım satılabilir ve konuta dönülebilir diye. O zamandan beri konut fiyatları artmadığı ortada, ancak altın fiyatlarında ciddi bir düşüş ortaya çıktı. Bugün itibarıyla daha da derinleşti bu düşüş. Belki bir kısım daha düşebilir ama bekleyeceğiz göreceğiz” şeklinde konuştu.
“BİR 3 YIL DAHA BU SEKTÖRDE DURGUNLUK YAŞANACAK DİYE DÜŞÜNÜYORUM”
Fethiye Emlakçılar Derneği Başkanı Serdar Oğuz’un konuşmasından sonra toplantıya katılanlar emlak ve gayrimenkul sektörü hakkında değerlendirmelerde bulundular. Toplantıya katılan dernek üyesi eski emlakçılardan Osman Kahraman “Ben uzun yıllar Fethiye’de emlakçılık yaptım. Fethiye Mavi Emlak firmasının kurucusuyum. İşyerimi kızıma devrettim. Eski ve emekli bir emlakçı olarak tabi ki gayrimenkul sektörünü yakından takip eden bir kişiyim. Şu anda emlak sektöründe işler çok iyi değil ve herkes tarafından işlerin iyi olmadığı belirtiliyor.
Sektörde bir durağanlık yaşanmakta ve bir 3 yıl daha bu sektörde durgunluk yaşanacak diye düşünüyorum. Emlak sektöründe Fethiye için devamlı bir talep var fakat maalesef eski işler yok. İnsanlar konut ihtiyacı için özellikle kiradan kurtulmak için uygun fiyatlı konutları alacaktır ama yatırımcı açısından düşündüğümüzde emlak alımı yurt dışına yöneldi, diyebiliriz. Fethiye’nin kendine göre yerel özellikleri var, dikey bir yapılaşma yok, arsa payları çok yüksek, dolayısıyla konut fiyatları diğer yerlere göre yüksek geliyor. Talep var fakat fiyatlar insanlara yüksek geliyor. Kat karşılığı konut üretimi işleri müteahhitleri artık kurtarmıyor. Bu yerel sıkıntılar düzeltilmedikçe Fethiye’de emlak sektörünün bu şekilde devam edeceğini düşünüyorum” dedi.
“ALTIN’DAKİ DÜŞÜŞÜN, GAYRİMENKUL SEKTÖRÜNE YÖNELMESİ KONUSUNDA BİR BEKLENTİ VAR”
Toplantıya katılan bankacı Tahsin Yıldırım’da faizler konusunda açıklama yaptı Tahsin Yıldırım konuşmasında “Enflasyonun baskılanması için faizlerin bir süre daha bu şekilde gitmesi beklentimiz, bu yönde. Enflasyonun yaz aylarında biraz daha gerilemesi olacaktır ve bu durumunda belli miktarda faizlerin bir miktar daha geri çekilmesi durumu yaşanabilir.
Bu durum gayrimenkul sektörünü ne derece etkiler, dünyada yaşanan olaylardan dolayı tam olarak bilmiyoruz. Altının ve dövizin bir miktar gerilemesi yatırım araçlarını farklı yönlere çekebilir. Burada en önemli etkenlerden birisi yatırımcıların artık altından çıkıp gayrimenkul sektörüne yönelmesi konusunda bir beklenti var. Bununla ilgili ulusal basında haberler okuyoruz. Böyle bir durumda gayrimenkul sektörünün yaz aylarında hareketlenmesi yaşanabilir. Bu durum faizlerin biraz daha düşmesi ve konut kredilerinde biraz daha düşüşün etki edeceğini düşünüyorum. Konut kredi faizleri ortalama 2.89, yıllığa baktığımızda % 36’lara tekabül eder.
Bankaların şu anda ticari olarak özellikle uyguladığı faiz oranı % 48-50 bandında. Dolayısıyla konut kredi faiz oranları aslında gösterge faiz oranları dediğimiz %37 -38 bandında ve makul seviyede. Burada tüketiciler ve yatırımcılar faize daha çok duyarlı oldukları için gayrimenkulde biraz daha bir talep daralması oluyor. Aslında yatırımcılar gayrimenkulü tercih etseler, gayrimenkuldeki %10’luk bir artış konut kredisi faizlerine de bir hareket getirerek, daha uygun bir durum oluşacağını düşünüyorum. Ekonomi her zaman arz ve talebe göre şekil alır, ekonomiyi iyi takip etmek gerekir, tüm dünyada olduğu gibi ülkemizde de bu durum aynıdır” dedi.
“SEKTÖRDEKİ DURGUNLUĞUN KISA SÜRE İÇİNDE HAREKETLENECEĞİNİ DÜŞÜNÜYORUM”
Mykonut Gayrimenkul firması kurucusu ve yöneticisi Yusuf Kara’da değerlendirmesinde “emlak sektöründe bir durgunluk yaşanmakta ama karşılaştırma yaptığımız zaman yurt dışı emlak alımları biraz daha hareketli. Bunun en büyük nedeni kira getirisi. Şu an Fethiye’de 20 ile 25 yıl arasında bir geri dönüş var.
Karadağ, İspanya, İngiltere ve Amerika’da yer aldığınızda maksimum geri dönüş 15 yıl ve döviz bazında bir getirisi var. O yüzden şu an bir çok Türk yatırımcı yurt dışına yöneldi. Yunanistan’ın golden vize gibi imkanlar sunması nedeniyle yatırımcı yurt dışına yönelebiliyor. Bu bölgelere baktığımızda yurt dışında daha hareketli bir emlak alımı görmekteyiz. Tabi ki Amerika ve İran savaşı da bizi etkiledi fakat bu savaşın bize çok uzak olduğunu insanlar bilmiyorlar. Bu durumdan dolayı emlak sektöründe durgunluk yaşamaktayız. Ben bu durumun kısa süre içerisinde düzeleceğine, 2027 yılında bir hareketlenme geleceğine inanıyorum. Sektör hareketlenecektir, diye düşünüyorum” dedi.
“EMLAK PİYASASINDAKİ DURGUNLUK SADECE İNŞAAT MALİYETLERİNDEN KAYNAKLANMIYOR”
Toplantıya katılan Fethiye İnvestProperty firması sahibi Arzu Tatlısu’da açıklamasında “25 yıldır bu sektörün içerisindeyim. Sektörde yaşanan durgunluğun çok uzun süremeyeceğini düşünüyorum. Durgunluğun ana nedeni dünyada yaşanan olaylardan dolayı ekonomide yaşanan bir güvensizlik ve belirsizlik ortamı oluşabiliyor. Bunun neticesinde yüksek enflasyon ve maliyetlerin yüksek olması emlak piyasasını etkiliyor.
Fethiye’de ise arsa payları küçük, deprem bölgesi olduğumuz için 2 kat imar planımız var. Dolayısıyla bu durum bölgemizde emlak piyasasını etkiliyor. Maliyetlerin yüksek olmasından dolayı yatırımcılar emlak alımında daha uygun fiyat arayışına giriyor ve yurt dışına kayabiliyorlar. Emlak piyasasındaki durgunluk sadece inşaat maliyetlerinden kaynaklanmıyor, insanların daha uygun bir sosyal hayat beklentisi var. Özellikle yeme ve içmenin daha uygun olduğu bölgelerde konut almak istiyorlar. Dolayısıyla bu durumdan dolayı turizmde de bir sıkıntı yaşamaktayız. Tarım alanlarının korunması ve tarımda da bir ciddi teşvik olması gerekiyor. Bunlar olmadığı için tarım arazilerinde, turizmden dolayı bir beklenti içine giriliyor ve çarpık bir yapılaşmaya gidiliyor. Bu tabloyu bizlerin değiştirmesi gerekiyor. Bu konuda bizlerinde üzerimize düşen görevlerimiz var ve bunları da ayrı bir platformda değerlendirmek gerekiyor. Devlet desteğine ihtiyacımız var, diye düşünüyorum” dedi.
“BU KONUYU EMLAKÇILARIN VE HERKESİN DÜŞÜNMESİNİ İSTİYORUM”
Toplantıya katılan emekli serbest muhasebeci ve mali müşavir Temel Çatal’da “Uzun yıllar Fethiye’de muhasebecilik yaptım, herkes beni iyi tanır. Ben Fethiye açısından emlak sektörü, turizm ve ekonomik olarak olaya başka bir açıdan bakmak istiyorum. İş hayatında her geçen gün bir önceki yıla göre herkesin daha büyük bir talep beklentisi var. Şehrin ve bölgemizin imkanları belli, son yıllarda büyük bir göç aldık. Bu göçten dolayı Fethiye’de yaşam kalitesi düştü. Kalitesi ve popülasyonu düşük bir ekonomik sistemi şehrimize ve bölgemize çekmenin hiçbir anlamı yok. Bunun hesabını iyi yapmamız gerekiyor diye düşünüyorum. Bu bölgemiz turizm açısından özel bir bölge, bu özel bölgenin kalitesini ve popülasyonunudüşürmemek için uygun bir pazarlama yöntemi geliştirmemiz gerekiyor. Deprem felaketlerinden dolayı inşaat yönetmelikleri değişti fakat şehrimizin doğasına ve kültürüne uygun kaliteli ve güzel emlakların yapılması gerekiyor.
Bu konuyu emlakçıların ve iş hayatında söz sahibi herkesin düşünmesini istiyorum. Turizmde her gelen Fethiye’de tatil yapsın veya Fethiye’ye her gelene bir ev satalım düşüncesi ile hareket etmememiz gerekiyor. Bu çeşit bir ekonomik anlayış ve pazarlama yöntemi ile bu işi sürdürmeye devam edersek, ileri de karşımıza çok daha büyük sorunlar çıkacaktır. Bu düşünce ile hareket eden Marmaris ve Bodrum şu anda bunu yaşıyor. Şehrimizin yerel başkanları bu konuları düşünmesi gerekiyor. Başka Fethiye yok” şeklinde konuştu.
“10-15 GÜN SONRA SEKTÖR KENDİNİ BELLİ EDECEKTİR”
Fethiye’nin tanınmış iş insanlarından Nokta Global Emlak ve Turizm firmasının sahibi İsmail Kurt’ta açıklamasında “Öncelikle bu toplantının düzenlenmesinden dolayı ve beni de davet ettikleri için Fethiye Emlakçılar Derneği Başkanımız Serdar beye çok teşekkür ediyorum. İnşaat, emlak ve turizm sektöründe 25 yıldır Fethiye’de hizmet yapmaktayız. Yurt dışı fuarlarımızda Fethiye’mizi temsil etmekten dolayı da gurur duyuyoruz. Fethiye’mizin standartlarının yükseltilmesi için mücadele etmekteyiz. Fethiye’de daha yaşanabilir bir ortamın oluşmasını düşünüyoruz. Daha kaliteli bir turizm ve emlak sektörü için üst segment seviyeye yönelmemiz gerekir düşüncesindeyim. Fethiye’mize gelen misafirlerimizde bu beklentileri görmek istiyorlar.
Fethiye’nin farkını daha iyi bir şekilde görmek istiyorlar. Bu birlik ve beraberlik içerisinde hareket etmemiz gerekiyor. Bu faaliyetler için her zaman hazırız ve gereken katkıyı da yapmaya hazırız. Turizm ve gayrimenkul sektörleri dünya genelinde sıkıntı yaşıyor. Amerika ve İran savaşı bizi de etkiledi. Dubai bölgesinden şehrimize ve bölgemize bir talep vardı. Savaştan dolayı etkilendi. Dövizin mevcut yönetim tarafından kontrol edilmesi neticesinde özellikle turizmde maliyetler yüksek kalıyor. Diğer ülkelerdeki rakamlar yatırımcılar ve tatilciler açısından bakıldığında geride kalmaktayız. Dolayısıyla bir kaybımız oluşuyor.
Bu sezonu geçen seneye göre %10’luk bir eksiyle kapatacağımızı düşünüyorum fakat bunu şu an söylemek aslında çok erken. Bu durum bir 10 ve 15 gün sonra daha da belirlenecektir. 10-15 gün sonra sektör kendini belli edecektir. İnşallah böyle bir durum olmaz. Tabi ki bu duruma düşmemek için bizlerin de çalışmalar yapmamız gerekiyor” dedi.
“HER SENE YAPI YAPMA RUHSATLARI AZALIYOR”
Toplantıya katılan Yıldız haritacılık firması sahibi Yüksek Harita Mühendisi Feridun Ülgen’de konuşmasında “Mesleğimizde 40 yılı geride bıraktık. Haritacılık emlak sektörü ile ilgili olarak arsa ve arazi projeleri konularında bağlantıları var. Şehrimizde yapılan inşaatların alt yapılarını oluşturmakla görevliyiz. Önce Serdar başkanımızı tebrik ediyorum, ülkemize örnek bir bilgilendirme toplantısı düzenledi.
Bu sektör değerlendirme toplantısının Fethiye için yararlı bir toplantı olduğunu düşünüyorum. Toplantıya katılan herkesi de kutluyorum. İnşaat açısından geçtiğimiz 2025 yılında 680 adet inşaat ruhsatı alınmış, 430 civarında yapı kullanma izin belgesi verilmiş. Ancak bu çok net rakamları vermiyor. Çünkü yeni yapılan inşaatların yanında tadilat ruhsatları, süresi geçmiş ruhsatların verilmesini de düşünürsek bizlere çok net bir pozisyon vermeyebilir. Bir önceki senede 760 civarında bir inşaat ruhsatı verilmiş. Yani inşaatlarda % 10 civarında bir düşüş var. Daha önceki senelerde de imar barışı ile oluşan yapılan yapıların ilaveleri ve benzer tadilatlardan dolayı net bir rakam vermiyor. Ancak şu var; her sene yapı yapma ruhsatları azalıyor.
Bunun ana nedenleri maliyetlerin artması, arsa fiyatlarının yükselmesi, yeni arsa üretiminin yapılmaması ve ekonomik sebeplerden dolayı kaynaklanmaktadır. Bu da emlak ve gayrimenkul sektörünü etkilemektedir. Yeni arsa üretimlerinin oluşturulması, ekonominin düzelmesi ve inşaat sektöründeki yoğun bürokratik işlemlerin azalması ile bu sorunların çözüleceğini ve bu bölgede yaşayan vatandaşlarımızın konut sorunlarının çözüleceğini düşünüyorum” dedi.