Bilgi çağının içindeyiz…  Bir tuşa basıyoruz, saniyeler içinde binlerce haber ekranımıza düşüyor. Görmediğimiz, bilmediğimiz, tanımadığımız kişiler bize bir şeyler anlatıyor; kimi zaman doğruları, kimi zaman ise gerçeğin gölgesine bile yaklaşmayan yalanları…

İşte tam bu noktada Yüce Kitabımızın asırlar öncesinden yaptığı evrensel uyarı, bugün her zamankinden daha güçlü bir şekilde karşımıza çıkıyor.

Hucurât Sûresi 6. ayet şöyle buyuruyor:

“Ey iman edenler! Eğer bir fasık (güvenilmez kimse) size bir haber getirirse, onun doğruluğunu araştırın (tebeyyün edin). Yoksa bilmeden bir kavme kötülük edersiniz de sonra yaptığınıza pişman olursunuz.”

Bu ayet, yalnızca klasik dönem toplumlarına değil; sosyal medya çağının, hızla yayılan bilgi kirliliğinin ve dijital fitnenin içinden geçen bizlere sesleniyor.

Dijital Çağın Fasıkları Kimlerdir?

Bugün haber getiren “fasık”, illa ki kapımıza gelen biri olmak zorunda değil. Bazen anonim bir hesap… Bazen sahte bir ekran görüntüsü… Bazen manipüle edilmiş bir video… Bazen de doğruluğu araştırılmadan paylaşılan bir söylenti…

Her “paylaş” butonu aslında bir sorumluluk butonu. Çünkü bir haber, bir cümle, bir ekran görüntüsü; içinde bir insanın onurunu, bir ailenin huzurunu, bir toplumun dirliğini barındırıyor.

Algının Bilgiyi Yendiği Bir Çağ

Bugün birçok insan gerçeği değil, daha çok yankı uyandıranı dikkate alıyor. Sosyal medya linç kültürü, doğruluğu araştırılmayan haberler, iftira içerikli paylaşımlar… Bir tuş ile başlayan bir yanılgı, bazen bir ömür boyu sürecek yaralar açabiliyor.

Oysa Kur’an bize açıkça diyor ki: “Tebeyyün edin!” Yani doğruluğunu araştırın, kaynağı inceleyin, delile bakın, acele etmeyin.

Sorumluluk Sadece Dilimizle Değil, Parmağımızla da Yazılıyor

Eskiden gıybet dil ile olurdu. Bugün gıybet, iftira ve kul hakkı bir paylaşım ile, bir yorum ile, bir beğeni ile bile işlenebiliyor.


  • Bir paylaşım yapmadan önce düşünmek,

  • Bir iddiayı doğrulamadan yaymamak,

  • Kötülüğe değil hakikate aracı olmak,


bu çağın Müslüman duruşudur.

Son Söz

Hucurât Sûresi’nin bu ilahi uyarısı, modern çağın bilgi kirliliği içinde adeta bir yol gösterici niteliğinde… Bugün bize düşen, kul hakkını çiğnememek adına daha dikkatli, daha bilinçli, daha sorumlu hareket etmektir.

Hülasa: “Algının bilgiyi yendiği bir durumla karşı karşıyayız.” Vesselam.