2026 Mart ayının sonlarına geldiğimiz bu günlerde çoğumuz unutmuş olsa bile 5 yıl öncesi sanki farklı bir dünyada yaşıyorduk. Korona (covid19) tüm dünyayı evlere kapatmış, doğa kendi kendisine iyileşmeler gösterirken insanlar maalesef bu salgın yüzünden hayatını kaybediyordu.
Korona virüs pandemisi süreci ve sonrasında suç oranlarında dünya genelinde ve Türkiye'de karmaşık, bazen tezatlıklar içeren değişimler gözlemlendi. Salgın dönemi yasakları, hırsızlık gibi sokak suçlarını düşürmüş fakat aile içi şiddet ve dijital suçları artırmıştı. Pandemi sonrasında ise suç oranları farklı dinamiklerle şekillendi.
İşte Covid sonraki dönemde suç oranlarına ilişkin temel bulgular:
Türkiye'de Suç Oranları ve Eğilimler
- 10 Yıllık Artış Trendi: Türkiye'de son 10 yıl içinde (pandemi süreci dahil) suç oranlarında genel olarak ciddi bir artış yaşandığı ve bu oranın %108'i bulduğu belirtilmektedir.
- Cinayet Verileri: 2019-2023 yılları arasında Türkiye, kişi başına düşen cinayet sayısında 33 Avrupa ülkesi arasında 9. sırada yer almaktadır.
- En Yüksek Suç Oranına Sahip İller: TÜİK verilerine göre (2025/2026 analizleri), Aydın yüz binde 970 suç oranıyla Türkiye'de en yüksek suç oranına sahip illerin başında gelmektedir.
- Cezaevi Tahliyeleri: Pandemi sürecinde cezaevlerindeki yoğunluğu azaltmak için yapılan tahliyeler ve "Covid İnfaz Yasası" (ve devam eden düzenlemeler), suç kayıtlarında dönemsel etkiler yaratmıştır.
Covid sonrası aşılar yüzünden ölüm sayısı artış gösterdi mi diye de merak ederek yine istatistiklere sizin için göz attım:
Türkiye'de 2020-2025 yılları arasında ölüm istatistikleri, pandemi dönemi ve sonrasındaki demografik değişimlere bağlı olarak dalgalanmalar göstermiştir. TÜİK verilerine göre öne çıkan veriler şöyle:
- 2020: Pandeminin etkisiyle ölüm sayısı bir önceki yıla göre %16,5 artarak 507 bin 938 oldu. Kaba ölüm hızı (bin kişi başına düşen ölüm) binde 6,1 olarak gerçekleşti.
- 2021: Ölüm sayısı bir önceki yıla göre %11,4 artarak 565 bin 594'e yükseldi. Kaba ölüm hızı binde 6,7'ye çıktı.
- 2022: Ölümler %10,9 azalarak 504 bin 839 seviyesine geriledi.
- 2023: Ölüm sayısı 2022 yılına göre %4,1 artarak 525 bin 814 oldu. Kaba ölüm hızı binde 6,2 olarak kayıtlara geçti.
- 2024: Türkiye'de ölüm sayısı 489 bin 361'e geriledi. Kaba ölüm hızı ise binde 5,7'ye düştü.
- 2025 (Kısmi Veri): 2025 yılının ilk 7 ayında ölüm sayısı, bir önceki yılın aynı dönemine göre %0,7 artarak 294 bin 824 olmuştur.
Genel Eğilimler:
- Ölen kişilerin cinsiyet dağılımında erkekler, kadınlardan daha yüksek oranda (2024'te %54,8 erkek, %45,2 kadın) yer almaktadır.
- Ölüm nedenleri arasında en yüksek oran, özellikle kalp ve dolaşım sistemi hastalıklarına aittir.
Ve son bir dip not için Türkiye'de doğum oranlarına baktığımda ise 11 yıldır aralıksız düşerek 2024'te 1,48'e gerilediğini gördüm. Bu nüfusumuzun gittikçe yaşlandığını göstermektedir. Elbette ailelerin çocuk sahibi olmamalarının başta ekonomi olmak üzere pek çok sebebi var fakat yöneticilerin bu durumu düzeltmek için acil planlama yapması gerekmektedir. Daha genç daha dinç daha sağlıklı nesiller görmek dileğiyle hoşça kalın.