Türk Tıbbi Onkoloji Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Prof. Dr. Bülent Karabulut, bir meta-analize göre itfaiyecilerde prostat kanseri görülme sıklığının genel nüfusa kıyasla yüzde 21 daha yüksek olduğunu açıkladı.

Açıklamalarda bulunan Karabulut, prostat kanserinin erken evrede çoğu zaman belirti vermeden ilerleyebildiğini, bu nedenle erkeklerin kişisel risklerini tanımasının ve sağlık kontrollerini aksatmamasının önem taşıdığını söyledi.

Karabulut'un verdiği bilgilere göre dünyada her yıl yaklaşık 1,5 milyon kişiye prostat kanseri tanısı konuluyor. Türkiye'de ise her yıl yaklaşık 19 bin erkek bu hastalığa yakalanıyor, yaklaşık 4 bin 800 kişi prostat kanseri nedeniyle hayatını kaybediyor. Prostat kanseri, Türkiye'de erkeklerde en sık görülen ikinci kanser türü.

İtfaiyecilerde risk neden daha yüksek?

Karabulut, meta-analizde itfaiyecilerdeki oranın yüzde 21 daha yüksek bulunduğunu, petrol endüstrisi çalışanlarında ise bu oranın yüzde 13 olarak hesaplandığını aktardı. Tarım işçilerinde yoğun pestisit maruziyetinin, uzun mesafeli uçuş yapan pilotlarda ise artan uçuş saatlerinin riskle ilişkili olabileceği bildiriliyor.

Yerli aşı üretimi: Memişoğlu sekiz aşı için planı açıkladı
Yerli aşı üretimi: Memişoğlu sekiz aşı için planı açıkladı
İçeriği Görüntüle

Olası nedenleri anlatan Karabulut, "İtfaiyeciler yangın sırasında yalnızca alevlere değil, çok sayıda kimyasal ve potansiyel kanserojen maddeye de maruz kalıyor. Ahşap, plastik ve lastik gibi malzemelerin yanmasıyla açığa çıkan zehirli gazlar ve dumanın yanı sıra arsenik ve kadmiyum gibi ağır metaller ile yangın söndürme köpüklerinde bulunan bazı kimyasallar da itfaiyecilerin maruz kaldığı maddeler arasında yer alıyor" dedi.

Gece vardiyaları ve düzensiz çalışma saatlerinin vücudun biyolojik ritmini bozabildiğini belirten Karabulut, sirkadiyen ritimdeki bozulmalar mesleki maruziyetlerle birleştiğinde bu meslekte riskin genel nüfusa kıyasla arttığını ifade etti.

Karabulut, bu bulguların tek başına belirli bir mesleğin doğrudan prostat kanserine neden olduğunu göstermediğini de vurguladı. Erkeklerin mesleki geçmişlerini ve çalışma ortamlarında maruz kaldıkları koşulları hekimleriyle paylaşmasını önerdi.

Prostat kanserinin belirtileri neler?

Karabulut, vakaların yaklaşık yüzde 30'unda hastalığın herhangi bir belirti göstermeden ilerleyebildiğini söyledi. Hastalık genellikle ileri yaşla ilişkilendirilse de 40'lı yaşlarda da ortaya çıkabiliyor. Dikkat edilmesi gereken şikayetler şöyle sıralandı:

  • İdrar yapma güçlüğü
  • Sık idrara çıkma
  • Bel ve sırt ağrıları
  • İdrarda kan görülmesi

Bu belirtiler ortaya çıktığında vakit kaybetmeden doktora başvurulması gerekiyor.

Aile öyküsü riski 4 katına çıkarabiliyor

Karabulut'a göre babasına prostat kanseri tanısı konulan erkeklerde risk 2 kat, erkek kardeşinde hastalık bulunanlarda 3 kat artıyor. Hem baba hem erkek kardeş gibi birinci derece iki veya daha fazla yakınında hastalık öyküsü olanlarda risk toplum ortalamasının 4 katına ulaşabiliyor.

Tedavinin hastaların cinsel yaşamını, eş ilişkilerini ve psikolojik durumunu da etkileyebildiğini anlatan Karabulut, "Tedaviye yalnızca fiziksel bir süreç olarak değil, hastanın psikolojik, sosyal ve aile yaşamını da kapsayan bir bütün olarak bakmalıyız. Amacımız yalnızca hastalığı tedavi etmek değil, hastalarımızın yaşam kalitesini de korumak" değerlendirmesinde bulundu.